ތާރީހީ ނަޒަރަކުން

ދުސްތޫރީ ވެރިކަމެއްގެ ފެށުމާއި ވުޒާރާތުއްދާޚިލިއްޔާ އުފެދުން

މަޙްކަމަތުއް ދާޚިލިއްޔާގެ ނަމުގައި ވުޒާރާއެއް އުފެދި އެވުޒާރާގެ ޚިދުމަތް ރާއްޖެއަށް ލިބެންފެށީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ރައްޔިތުން ގާނޫނު އަސާސީއެއް ލިބިގަތުމާ ގުޅިގެންނެވެ. އެއީ 1932 ވަނަ އަހަރުގެ ޑިސެމްބަރު މަހުގެ 22 ވަނަދުވަހެވެ. އެދުވަހަކީ ދިވެހި ރާއްޖޭގެ ފުރަތަމަ ޤާނޫނު އަސާސީ އިޢުލާންކުރެއްވި ދުވަހެވެ. އެދުވަހު ކީރިތި މަހާރަދުން އައްސުލްޠާން މުޙައްމަދު ޝަމްސުއްދީން 3 ގެ ފަރާތްޕުޅުން އިއްވެވި ޚުޠުބަތުލް ޢަރުޝީގައި ވިދާޅުވެފައި ވަނީ“ ރާއްޖޭގެ އެތެރެ ފުށުގެ އަމަންބެލެހެއްޓުމަށް ވަޒީރުއްދާޚިލިއްޔާ ކަމުގައި އަލްއުސްތާޛް އަޙުމަދު ކާމިލްދީދީ ހަމަޖެއްސެވިކަމަށެވެ.”އެދުވަހުން ފެށިގެން ދާޚިލިއްޔާގެ ފަރާތުން ޤައުމުގެ ދާޚިލީ ކަންތައްތަކާ ޙަވާލުވެވަޑައިގެންފިއެވެ. އޭރު ބޮޑުވަޒީރަކީ އަލްއަމީރު މުޙައްމަދު ފަރީދު ދީދީއެވެ.

1939 ވަނަ އަހަރާ ހިސާބަށް އައިއިރު ސަރުކާރު ހިންގުމަށް ވަރަށްގިނަ، ވަރަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތައްވެސްވަނީ އައިސްފައެވެ. އެ އަހަރު ދުނިޔޭގައި ފެށުނު ދެވަނަ ބޮޑުހަނގުރާމަ ފެށުނުއިރު ދައުލަތުގެ ވަޒީރުއްދާޚިލިއްޔާ ކަމުގައި ހުންނެވީ އަލްއަމީރު ޙަޞަން ފަރީދު ދީދީއެވެ. އޭރު ދައުލަތް ހިންގެވުމާބެހޭ ގިނަކަންތައްތަކެއް ކުރައްވާތީ ފެންނަނީވެސް ވަޒީރުއްދާޚިލިއްޔާއެވެ.މިހިސާބަށް އައިއިރު މަޙްކަމަތުއް ދާޚިލިއްޔާގެނަން ވުޒާރަތުއްދާޚިލިއްޔާގެ ނަމަށް ބަދަލުވެ، އަވަށުވެރީން ތިބެގެން އަވަށްއަވަށް ހިންގަމުން ގެންދަވަން ފައްޓަވައިފިއެވެ. މިދެންނެވި އަވަށުވެރީންނަކީ ދާޚިލިއްޔާގެ ދަށުގައި ތިއްބަވާ ބަޔަކަށްވެސް އޮތީ ހަމަޖެހިފައެވެ.

އަވަށުވެރީންގެ ކޮމެޓީ

އަވަށް އަވަށުގައި ޖެހޭ އެކިއެކި ކަންކަން، ހަތަރު އަވަށުގައިމެ އެއްގޮތަކަށް ގެންދިޔުމުގެ ބޭނުމުގައި، އެކަންކަމާ މެދުގައި މަޝްވަރާކޮށް، ވާހަކަދެއްކުމަށްޓަކައި، ހަތަރު އަވަށުގެ ވެރީންނާއި، މަޙުކަމަތުއްދާޚިލިއްޔާގެ ވެރިޔާ ހިމެނިވަޑައިގަންނަވާ ކޮމެޓީއެއް ވަނީ ތަންކޮޅެއް ކުރީއްސުރެންވެސް އުފެދިފައެވެ.

14 ޝައްވާލް 1361 ގައި، އެކޮމެޓީ އަލުންއާކޮށް، ކޮމެޓީގެ ޤަވާޢިދެއް ހަދައި، އެޤަވާއިދުގެ މަތީން ހިނގަންފެށިއެވެ.

ދެވަނަ ބޮޑުހަނގުރާމަ ފެށިގެން ދުވަސްކޮޅެއް ވީތަނާ އޭރުގެ ވަޒީރުއް ދާޚިލިއްޔާ އަލްއަމީރު ޙަސަން ފަރީދުދީދީ އިސްތިޢުފާ ދެއްވައި މުޙައްމަދު އަމީނަށް ވަޒީރުއްދާޚިލިއްޔާކަން ދެއްވައިފިއެވެ. އޭރު އޮތީ ދައުލަތް ހިންގުމުގެ ހުރިހާ ބާރެއް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ވުޒާރާތުއް ދާޚިލިއްޔާއަށް ދެއްވާފައެވެ.

މިވުޒާރާގެ ނަން ވޭތުވެ ދިޔަ ތަނުގައި އެކި ނަންނަމަށް ބަދަލުވެ، އެކި ބޭފުޅުން ވަޒީރުކަން ކުރައްވާފައިވެއެވެ.

އަލްއުސްތާޛް އަޙްމަދު ކާމިލް

ވަޒީރުއް ދާޙިލިއްޔާކަން 22 ޑިސެމްބަރު 1932 އިން 24 ޑިސެމްބަރު 1933އަށް.

އަލްއަމީރު ޙަސަން ފަރީދުދީދީ

ވަޒީރުއް ދާޙިލިއްޔާކަން 24 ޑިސެމްބަރު 1933 އިން 6 އޭޕްރީލް 1943 އަށް.

އަލްއަމީރު މުޙައްމަދު އަމީންދީދީ

ވަޒީރުއް ދާޙިލިއްޔާކަން 7 އޭޕްރީލް 1943 އިން 21 އޯގަސްޓް 1953 އަށް.

އަލްފާޟިލް އިބްރާހީމް ނާސިރު

ވަޒީރުއް ދާޙިލިއްޔާކަން 18 އޯގަސްޓް 1957 އިން 17 އޯގަސްޓް 1960 އަށް.

އަލްފާޟިލް އިބްރާހީމް ރަޝީދު

ވަޒީރުއް ދާޙިލިއްޔާކަން 18 އޯގަސްޓް 1960 އިން 11 ނޮވެމްބަރ 1968 އަށް،

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 06 ޖެނުއަރީ 1977 އިން 10 ނޮވެމްބަރ 1978 އަށް.

އަލްފާޟިލް އުމަރު ޒާހިރު

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް އެންޑް ސޯޝަލް ސަރވިސް 11 ނޮވެމްބަރު 1983 އިން 12 ޑިސެމްބަރ 1988 އަށް،

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް އެންޑް ސްޕޯރޓްސް 12 ޑިސެމްބަރ 1988 އިން 11 ނޮވެމްބަރ 1993 އަށް،

އަދި މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 1 ސެޕްޓެމްބަރ 2004 އިން 14 ޖުލައި 2005 އަށް.

އަލްފާޟިލް ޢަބްދުﷲ ޖަމީލު

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 11 ނޮވެމްބަރ 1993 އިން 06 ނޮވެމްބަރ 1996 އަށް،

އަދި މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް އެންޑް ހައުސިންގް 6 ނޮވެމްބަރ 1996 އިން 11 ނޮވެމްބަރ 1998އަށް.

އަލްފާޟިލް އިސްމާއީލް ޝަފީޢު

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް ހައުސިންގ އެންޑް އެންވަޔަރަންމަންޓް 11 ނޮވެމްބަރ 1998 އިން 09 އޮކްޓޯބަރ 2002 އަށް،

އަދި މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް އެންޑް އެންވަޔަރަންމަންޓް 11 ނޮވެމްބަރ 2003 އިން 1 ސެޕްޓެމްބަރ 2004އަށް.

އަލްފާޟިލް އަޙްމަދު ތަސްމީން ޢަލީ

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 14 ޖުލައި2005 ން 25 ޖޫން2007 އަށް.

އަލްފާޟިލް ޢަބްދުﷲ ކަމާލުއްދީން

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 2007 ޖޫން 25 އިން ފެށިގެން 2008 ނޮވެމްބަރ އަށް.

އަލްފާޟިލް ގާސިމް އިބްރާހީމް

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 12 ނޮވެމްބަރ 2008 ން 03 ޑިސެމްބަރ 2008 އަށް.

އަލްފާޟިލް މުޙަންމަދު ޝިހާބު

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 02 ޖޫން 2009 އިން 29 ޖޫން 2010 އަށް،

އަދި 07 ޖުލައި 2010 އިން 11 ޑިސެމްބަރ 2010 އަށް.

އަލްފާޟިލް ޙަސަން އަފީފް

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 11 ޑިސެމްބަރ 2010 އިން 08 ފެބްރުއަރީ 2012 އަށް.

ޑރ. މުޙައްމަދު ޖަމީލް އަޙްމަދު

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 08 ފެބްރުއަރީ 2012 އިން 11 މެއި 2013 އަށް .

އޮނަރަބަލް އުމަރު ނަސީރު

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 19 ނޮވެމްބަރ 2013 އިން 21 ޖޫން 2016 އަށް .

އޮނަރަބަލް އަޙްމަދު ޒުހޫރު

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 23 ޖޫން 2016 އިން 1 އޯގަސްޓް 2016 އަށް .

އޮނަރަބަލް އަޒްލީމް އަޙްމަދު

މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްއެފެއާޒް 3 އޯގަސްޓް 2016 އިން .